6 cech idealnego prezentu. Poznaj recepturę, dzięki której wręczysz doskonały podarunek!

6 cech idealnego prezentu. Poznaj recepturę, dzięki której wręczysz doskonały podarunek!

To wspaniałe uczucie – wręczyć doskonały podarunek, który wywoła wielki uśmiech, a może nawet i łzy szczęścia. Jak jednak wybrać idealny prezent? Czym się kierować? I co to w ogóle znaczy, że prezent jest „idealny”? Odpowiedź jest zawarta w 6 pomocnych podpowiedziach.

Idealny prezent – czyli jaki?

Pozytywne emocje towarzyszą Ci zapewne nie tylko wtedy, gdy otrzymujesz prezenty. Ich wręczanie również jest okazją, która może wywołać w Tobie radość – kto wie, czy nawet nie wspanialszą! Im lepiej „trafisz” z prezentem i im większe zadowolenie wywoła on w osobie, którą obdarowujesz, tym większą satysfakcję odczujesz również Ty.

Z kolei na drugim biegunie znajduje się nietrafiony prezent. Wręczenie takiego może być przyczyną przykrości tak dla Ciebie, jak i u osoby, którą obdarowujesz. A jest to coś, czego zdecydowanie chcesz uniknąć. Zatem tym większą uwagę przykładasz do tego, by mądrze wybrać podarunek.

Stąd poszukiwania opiewanego w legendach „idealnego prezentu”. Być może Twój wewnętrzny sceptyk właśnie się podśmiewa z tego określenia – nie ma przecież czegoś takiego jak idealny prezent! I zgoda, całkowita perfekcja w rzeczywistym świecie nie istnieje. Ale, jak to mówią – można do niej dążyć!

Także może i nie wręczysz nigdy idealnego prezentu w jego pełnej glorii i majestacie. Ale warto zastanowić się nad tym, jak taki hipotetyczny doskonały podarunek miałby wyglądać. Dzięki temu możesz wyciągać trafne wnioski dotyczącego wręczania lepszych prezentów. A to już całkiem realistyczny cel, prawda?

Cechy idealnego prezentu

Cechy idealnego prezentu

Jak już wspomniano wcześniej, na próżno szukać wyznaczników „idealnego prezentu” jako takiego w cechach samych konkretnych przedmiotów. Wyobraź sobie coś, co według Ciebie stanowiłoby idealny prezent dla taty, koleżanki z pracy albo chrześniaka. Czy jest jeden przedmiot, który dla nich wszystkich byłby doskonałym podarunkiem?

Zdecydowanie nie! (A jeżeli masz jakiś pomysł, to koniecznie podziel się nim w komentarzu – chcemy go poznać!). Bo tu nie chodzi przecież tylko o sam wręczany jako prezent przedmiot. Duże znaczenie mają zarówno osoba, którą chcesz obdarować, jak i okazja, będąca jest ku temu powodem. Także i to, kim Ty jesteś dla obdarowywanej osoby nie pozostaje bez wpływu na całą sytuację. 

Z drugiej strony – czy można z ręką na sercu powiedzieć, że przedmiot nie ma żadnego znaczenia? Nie, to także nie wydaje się być trafnym wnioskiem. Należy raczej przyznać: to wszystko musi współgrać ze sobą w odpowiedni sposób. Jak jednak powinna wyglądać kombinacja wszystkich tych składowych, której rezultatem będzie wręczenie doskonałego podarunku? Jak wygląda „receptura” na idealny prezent? Pomocą służy nam tutaj amerykański profesor Russel W. Belk! 

W artykule zatytułowanym „The Perfect Gift” wymienił 6 cech, które decydują o tym, czy prezent uznać można za „idealny”. I nie ograniczają się one tylko do samych „przedmiotowych” właściwości prezentu, ale wszechstronnie uwzględniają też biorące w wymianie prezentów osoby oraz całą sytuację, w której biorą udział. Dzięki temu stanowią one świetny przewodnik po tym, jak manewrować po burzliwych wodach wyboru właściwego prezentu. Przyjrzyjmy się im zatem bliżej!

Jak wybrać idealny prezent?

Prezent idealny to prezent zdobyty z poświęceniem

Podarunek powinien zostać uzyskany z poświęceniem przez obdarowującego. To jest pierwsza cecha, którą według Russella Belka powinien cechować się idealny prezent. Jak należy rozumieć owo „poświęcenie”? Oto przykłady:

  • zdobycie (albo wykonanie) prezentu wiązało się z dużym wysiłkiem;
  • na jego odnalezienie lub wykonanie trzeba było poświęcić dużo czasu;
  • jego koszty finansowe (w stosunku do grubości portfela osoby obdarowującej) były znaczące;

Innymi słowy, aby wręczyć ten prezent obdarowywanej osobie, potrzebne było z Twojej strony jakieś wyrzeczenie. Jest to bardzo potężny gest, nie uważasz? Ma on bardzo pozytywną wymowę o relacji, w której pozostajesz z obdarowywana osobą. Świadczy on o gotowości do postawienia szczęścia drugiej osoby ponad swoje własne egoistyczne pobudki.

Wyobraźmy sobie sytuację wprost przeciwną. Otrzymujesz od kogoś prezent i wiesz, że został on wybrany po linii najmniejszego oporu, na szybko, bez wkładania w to wysiłku bądź uwagi. Albo ktoś w podarunku wręcza Ci coś, co niedawno kupił sobie, ale po namyśle mu się nie spodobało i postanowił się tego „pozbyć”. Nawet jeżeli w takich sytuacjach sam przedmiot Ci się podoba, to jednak jako prezent nie pozostawia on zbyt dobrego wrażenia, prawda?

Fakt, że akt obdarowania wiąże się z pewnym poświęceniem, kreuje też potrzebę wzajemności. Jeżeli osoba, która sprawia prezent, nic na tym nie traci, to zarazem nie tworzy w Tobie tego poczucia rekompensaty, ale w tym pozytywnym znaczeniu tego zjawiska – które buduje więzi między ludźmi. A to jest w wymianie prezentów bardzo istotna sprawa.

Wiemy już zatem, że idealny prezent wymaga przynajmniej nieco wysiłku. Co dalej?

Wręczenie idealnego prezentu

Prezent idealny to prezent wręczony z intencją uszczęśliwienia

Z jakim nastawieniem wręczasz prezent? Robisz to tylko dlatego „bo tak wypada”? Gdyby nie presja obyczaju, to nie zależałoby Ci na tym? Czy może masz szczerą chęć uszczęśliwienia osoby, którą obdarowujesz? 

Według Russella Belka odpowiedź na to pytanie wpływa na to, czy prezent można uznać za idealny. Nikogo na pewno nie ucieszy, gdy podarunek – nieważne jak wspaniały – wręczony będzie z markotną miną, bez zaangażowania i żadnych ciepłych uczuć. A nawet, jeżeli uda Ci się to wszystko zakamuflować niczym najwspanialszy aktor, to z pewnością ten akt obdarowania nie przyniesie Tobie wiele satysfakcji.

Warunek czystej intencji nie zostaje też spełniony, gdy prezent wręczasz z jakichś niekoniecznie altruistycznych pobudek. Innymi słowy – gdy w podarowaniu prezentu masz jakiś interes. Może oczekujesz za niego jakiejś konkretnej rekompensaty? A może chcesz przede wszystkim podbudować swoje ego, pokazując wszystkim, na jak drogi prezent Cię stać, a sama obdarowana osoba jest w tym wszystkim raczej tylko pretekstem? Innymi słowy: jesteś dawcą typu agonistycznego?

Dlatego właśnie intencja uszczęśliwienia obdarowywanej osoby stanowi bardzo ważny element, bez którego o idealnym prezencie nie może być mowy.

Idealny luksusowy prezent

Prezent idealny ma być luksusowy

Russell Belk zaznacza, że prezent idealny musi stanowić dobro luksusowe dla osoby obdarowywanej. Nie chodzi tutaj jednak wcale o to, co zwyczajowo kojarzymy z luksusem jako „przepychem”. Nie trzeba na podarunek wydawać fortuny, by był luksusowy. 

Należy ten warunek rozumieć raczej tak: obdarowywana osoba sama prawdopodobnie nie kupiłaby sobie tego przedmiotu. I ponownie, nie chodzi tu wcale o rzeczy, które są poza jej zasięgiem finansowym. Może ona po prostu uznać je za „niepotrzebny zbytek”, chociaż „niepotrzebne” wcale nie równa się temu, że ona tego nie chce.

Zastanówmy się nad tą kwestią luksusowości na kokretnych przykładach. I celowo weźmy dwie rzeczy, które zdają się być powszechne i zwyczajne. W ten sposób łatwiej dostrzec, jakie elementy mogą uczynić je luksusowymi!

  • Herbata. Zwykła masowo produkowana herbata z supermarketu z pewnością nie spełni tego warunku. Ale już pięknie zapakowany zestaw herbat w szklanych probówkach – jak najbardziej! Chodzi tutaj nie tylko o bardziej wytrawny wybór samych ziółek, ale również (a nawet przede wszystkim!) o niezwykłą formę opakowania – luksusową, bo „nie-koniecznie-potrzebną”, mającą w sobie ten element „nad-zwyczajności”.
  • Skarpety. Dla niektórych to synonim taniego prezentu sprawionego przez kogoś bez pomysłu. Ale zestaw kolorowych skarpetek z zabawnymi i oryginalnymi wzorami? Kupując skarpety dla siebie, wiele osób jednak ostatecznie zdecydowałoby się na egzemplarze nudniejsze, uznając wyrazisty charakter tych drugich skarpetek za… no właśnie, „niepotrzebną” do życia „nadwyżkę”, czyli właśnie – luksus. 

Dobrym punktem odniesienia do ustalenia tej luksusowości, jaką ma cechować się prezent, jest zadanie sobie pytania: „czy ten przedmiot ucieszyłby obdarowywana osobę, ale jednocześnie ma w sobie coś takiego, przez co ostatecznie by sama go sobie nie kupiła?”. Jeżeli tak – jesteś na dobrej drodze, by uczynić wręczany podarunek nieco bardziej idealnym.

Wyjątkowy prezent

Prezent idealny musi być wyjątkowy dla obdarowywanej osoby

I znowu zatrzymajmy się na chwilę, by zastanowić się nad tą cechą. Co to znaczy: „wyjątkowy” prezent? Czy nie jest to zbyt ogólne sformułowanie, które nic nam nie mówi? Wbrew pozorom kryje się tutaj bardzo konkretna treść. Uściślijmy je zatem!

Russell Belk ma tutaj na myśli to, aby wręczany jako podarunek przedmiot miał w sobie coś, co łączy go z obdarowana osobą jakimś rysem osobistym, charakteru, sentymentu. Przeciwieństwem tak rozumianego wyjątkowego podarunku byłoby zatem to, co nazywamy czasami „bezdusznym prezentem” – czyli takim, który w sumie równie dobrze mógłby być podarowany komukolwiek innemu i nie zrobiłoby to żadnej różnicy. 

Szerokie pole do popisu dają Ci tutaj opcje personalizacji prezentu. Nawet masowo produkowany przedmiot możesz uczynić wyjątkowym podarunkiem, na przykład dzięki wygrawerowaniu na nim ulubionego cytatu obdarowywanej osoby. Albo jej inicjałów. Do osiągnięcia tej wyjątkowości wcale nie trzeba wiele – czasami wystarczy drobny akcent, jak dedykacja w książce. Musisz po prostu podkreślić, że ten prezent jest właśnie dla tej osoby, a nie nikogo innego. 

Trzeba przyznać, że to jest właśnie jeden z najważniejszych czynników, które decydują o tym, czy zbliżamy się do idealnego prezentu. Warto więc na tej kwestii położyć największy akcent podczas przygotowywania podarunku do wręczenia. Jeżeli zatem nie jesteś w stanie spełnić żadnego z pozostałych warunków idealnego prezentu – tutaj jest Twoja szansa, by uczynić go mimo to jak najlepszym!

Idealny prezent niespodzianka

Idealny prezent musi zaskakiwać

Kolejna z cech idealnego prezentu wymienionych przez Russella Belka odnosi się do tego, że osoba obdarowywana nie powinna się spodziewać prezentu.

W przypadku prezentów spontanicznych, czyli takich, gdy jedyną okazją jest nasza własna chęć i dobra wola, warunek ten jest bardzo łatwo spełnić. Jeżeli nie wyszło na jaw, że obdarowywana osoba ma niedługo spodziewać się prezentu, to będzie on na pewno sporym i – miejmy nadzieję! – miłym zaskoczeniem.

Co jednak w przypadku takich okazji jak urodziny, święta albo ślub? W końcu podczas nich wręczenia podarunku się wprost oczekuje. Czy automatycznie tracisz możliwość wręczenia idealnego prezentu? Nie! W takich przypadkach masz do czynienia z zupełnie innym rodzajem zaskoczenia. Chodzi o to, by obdarowywana osoba nie wiedziała, co konkretnie będzie stanowiło podarunek.

Prezent kupiony wedle listy albo wprost na prośbę osoby, do której rąk zostanie potem przekazany, nie stanowi zatem wedle listy Russela Belka idealnego podarunku. Podobnie jest, jeżeli osoba obdarowywana domyśli się albo dowie, co wkrótce od Ciebie otrzyma. Cała ta magia, to przyjemne napięcie towarzyszące oczekiwaniu po prostu wtedy znika. Szansa na wręczenie idealnego prezentu zostaje zatracona.

Zatem – rób niespodzianki!

Zachwyt idealnym prezentem

Idealny prezent zachwyca obdarowaną osobę

Tym punktem Russell Belk nie zaskakuje, prawda? Oczywiście, że prezent musi być zachwycający! Musi być nim coś, o czym obdarowywana osoba marzyła, co wywołuje na jej twarzy uśmiech, co najzwyczajniej w świecie sprawia jej radość. 

Z jednej strony oczywiste, z drugiej – łatwo powiedzieć, trudniej zrobić! To właśnie ten warunek nierzadko jest najtrudniejszy do spełnienia i decyduje o tym, czy prezent w ogóle może stawać w szranki o tytuł „idealnego”. Czy jesteś w stanie przewidzieć, co ucieszy osobę, którą obdarujesz? To jest właśnie prawdziwy test tego, jak dobrze ją znasz. Niestety, sama dobra znajomość tej osoby często nie wystarcza. Potrzebne są często także niemałe ilości o wiele subtelniejszego zasobu – empatii.

Umiejętność wczucia się w sytuację drugiej osoby jest kluczową cechą. Dzięki niej możliwy jest wybór odpowiedniego prezentu. To akt, który wymaga od Ciebie niemałej wyobraźni emocjonalnej. Bo prezent ma wywołać pozytywną emocję w drugiej osobie – radość, zachwyt, ekscytację. A to właśnie empatia pozwala Ci na przewidzenie, jaki podarunek te odczucia wzbudzi.

Idealny prezent musi zachwycić. To nie ulega żadnej wątpliwości.

Receptura na idealny prezent…?

Przepis na idealny prezent jest zatem dość złożony. Niełatwo jest go przygotować i nie powinny Ci towarzyszyć wyrzuty sumienia, jeżeli nie uda Ci się za każdym razem go sprawić. Tak, jak napisaliśmy wcześniej – nawet jeżeli ideał jest nie do osiągnięcia, to wciąż może nam dostarczyć ogólnych wskazówek, co zrobić lepiej!

Zatem na zakończenie podsumujmy w pigułce, co składa się na idealny prezent:

  • Poświęcenie
  • Szczera intencja
  • Luksusowość
  • Wyjątkowość
  • Niespodzianka
  • Zachwyt

Zgadzasz się z tą listą? Może uważasz, że brakuje na niej czegoś niezmiernie ważnego? A może któryś z tych punktów wcale nie jest konieczne potrzeby, by prezent stał się idealny? Podziel się swoją opinią!

Przy opracowywaniu tego tekstu wspieraliśmy się specjalistyczną literaturą. Oto ona!

  • Belk R.W., The Perfect Gift, w: Otnes C., Beltramini R.F. (red.), “Gift Giving: A Research Anthology”, Bowling Green State University Popular Press, Bowling Green, 1996.
  • Mayet C., Pine K., The Psychology of Gift Exchange, University of Hertfordshire Internal Report, 2010.
  • Tkaczyk J., Produkt jako prezent, w: Krall J., Sojkin B. (red.), „Zarządzanie produktem w warunkach globalizacji gospodarki”, Wydawnictwo AE w Poznaniu, Poznań 2004.